
Трамп: Биргаликда қиладиган муҳим ишларимиз бор
Туркияда референдумдан сўнг амалдаги бошқарув, Британияча парламентлик бошқарув тизмидан Америкача президентлик бошқарув тизимига ўтадиган бўлди.
АҚШ президенти Доналд Трамп Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдуғонга сим қоқиб, Америкача бошқарув тизимининг ғалабаси билан якунланган референдум натижаси билан табриклади. Бу ҳақида президент матбуот марказидан чиқарилган ёзма баёнотда эълон қилинди.
Баёнотга кўра, икки раҳбар ўртасидаги телефон суҳбатда Суриядаги сўнги вазият ҳам муҳокама қилинган ҳамда ўз мақсадларига эришиш учун террор йўлини тутаётган барча гуруҳларга қарши ҳамкорлик қилиш зарурлиги таъкидланган. АҚШ президенти Доналд Трамп Сурия масаласида Америкага ёрдам қўлини чўзганлиги учун президент Эрдуғонга ташаккур билдирар экан, “Сурия, Ироқ ва ПКК (Курт ишчилар партияси) масаласида ҳамкорлик қиламиз. Биргаликда қиладиган муҳим ишларимиз бор”, деган.
АҚШ нуфузи остида бўлган Озарбайжон, Покистон ва Жибути каби давлатларлар ҳамда Ҳамас, Ихвон каби жамоатлардан ҳам Эрдонанга қутлов мактублари келди. Британияча парламентлик тизимининг мағлубиятига чидай олмаган Европа эса, Туркияда Америкача бошқарув тизимининг ғалабаси эълон қилиниши ортидан, диктаторлик танқидларини ёғдира бошлади.
Янги президентлик тизимида президентликка номзодлар 5 йилдан икки муддатга сайланиши мумкин. Агар мажлис иккинчи беш йилликда муддатидан аввал сайлов ўтказилишини эълон қилса, президент учинчи марта яна ўз номзодини қўйиш имкониятига эга бўлади. Бу ўзгариш Туркиянинг ҳозирги президенти Ражаб Тоййиб Эрдуғонга ҳам тегишлидир, яъни у ҳам икки ёки вазиятга кўра учинчи марта президентликка ўз номзодини қўйиш ҳуқуқига эга. Аввалги сайланганлари ҳисобга олинмайди.
Президентга кенг ваколатлар берган конституциявий ўзгаришларнинг учтаси дарҳол кучга киради. Янги ўзгаришларга биноан судялар ва прокрорлар олий кенгаши 30 кун ичида янгидан ташкил қилинади ҳамда кенгаш аъзоларининг сони 22тадан 13тага камайтирилади. Ҳарбий судни тугатиш дарҳол кучга киради. Президентнинг партияга аъзолик ҳуқуқи ҳам дарҳол амалга оширилиши мумкин.