“Янги йил”га сарфланган маблағ – исроф!!!
Президентнинг “Оилавий маросимлар ва марҳумларнинг хотирасига боғишланган тадбирларни тартибга солиш чора-тадбирлари тўғрисида”ги фармони ҳозир ҳам ўз кучида ва озми-кўпми амалга оширилмоқда. Бу фармондан мақсадни президентнинг ўзи “исрофгарчиликка қарши” деб айтган. Аслида шариатга кўра – айрим ҳолатлар бундан мустасно – юқоридаги маросимларга сарфланган маблағлар исроф ҳисобланмайди. Чунки, булар шариатда мубоҳ амаллардир. Исрофнинг шариъй маъноси – ҳаромга пул сарфлашдир. Демак, маблағ ҳаромга сарфланса исроф қилинган бўлади.
Ҳукумат “исрофгарчилик” баҳонаси билан одамларнинг айрим шахсий маросимларини тақиқлаётган бўлишига қармай, давлатнинг ўзи ҳақиқий исрофгарчиликка йўл қўймоқда. Масалан, давлатнинг ўзи “мустақиллик” деган соҳта байрамга бағишлаб Чунгкурчакта катта “базм” уюштирди. Ҳозир эса янги йилни нишонлаш учун маблағ сарфламоқда. Аслида бундай “байрамлар”ни нишонлаш ҳаром бўлиб, уларга сарфланган маблағ исроф ҳисобланади.
Масалан, ҳукумат қуйидаги маблағларни исроф қилмоқда:
Бишкек мэриясининг хабар қилишича, пойтахтни безатиш учун 5 миллион сом сарфланган.
Ўшда марказий майдонни безатишга 3 миллион сомга яқин маблағ сарфланган.
Булардан ташқари, ҳар бир вилоят, ҳар бир туман, ҳар бир қишлоқ ҳукумати ва ҳатто ҳар бир корхона янги йилни нишонлаш учун маблағ сарфлаб, исрофгарчиликка йўл қўймоқда. Шунинг ўзи ҳам давлатнинг “исрофгарчиликка қарши кураши” популистик ҳаракатлардан бошқа нарса эмаслигини тасдиқлаб турибди.
Яна бир диққатга сазовор жиҳат бор. Бундан 15 йилча аввал Бишкекда ҳозиргидек автомобиллар кўп эмас эди. Шунингдек, кўмир тутуни ҳам ҳозиргидек кўп эмасди. Бироқ, ўша йилларда 30-декабрдан 5-январгача Бишкекдан қуйинди хиди келиб, шаҳарни тутун қоплаб оларди. Бу янги йилда отилган “паққилдоқ” (салют, петардалар) тутуни эди. Мана бир неча йилдирки Бишкек “смог” бўйича дунёда етакчи ўринни эгаллаб келмоқда. Бу муаммо глобал миқёсда кўтарилганини ва амалдорлар гўёки йиғлагундек бўлиб, бу муаммони ҳал қилиш йўлларини қидираётганини кўриб турибмиз. Агар улар чиндан ҳам “смог” муаммосидан халос бўлишга жиддий киришганларида, унда петардаларни тақиқлаган бўлар эди. Аммо афсуски, тақиқлаш у ёқда турсин, ҳукуматнинг ўзи шаҳарга “заҳар” сочиш учун маблағ ажратмоқда. Масалан, Маданият, спорт, туризм ва ёшлар билан ишлаш департаменти томонидан янги йил фейверки учун 900 000 сомлик тендер эълон қилинди! Бу ҳам ҳукуматдагиларнинг иккиюзламачилиги ва популистик ҳаракатлардан чиқа олмаётганини яққол кўрсатиб турибди.
Яна бир нарсани алоҳида таъкидлаб ўтиш керак, давлат “Диний соҳада давлат-конфессиявий муносабатларини ва мамлакат ичидаги миллий хавфсизликни таъминлаш орқали Ҳанафий ва Мотуридий эътиқодининг диний-ҳуқуқий мактабига асосланган сунний Исломнинг анъанавий шаклларини мустаҳкамлаш ва ривожлантириш учун шароит яратади” деган асосда сиёсат олиб бораётганини иддао қилади. Агар давлат бу сўзида ростгўй бўлса, у ҳолда Мотуридий эътиқоди ва Ҳанафий фикҳ мактаби янги йил каби байрамларни рад қилиб, уларни тасдиқлаш куфр, нишонлаш ҳаром деб қарашини эълон қилади.
Масалан, “Ал-Фатава ас-Суғро” китобида шундай дейилган: “Наврўз куни илгари одатланмаган нарсани Наврўз байрамини улуғлаб сотиб олган киши катта гуноҳни қилиб, кофир бўлади. Чунки у кофирларнинг байрамларини улуғлади”. (Имом Абу Ҳанифа раҳимаҳуллоҳнинг “ал-Фиқҳул-Акбар” китобига ёзилган шарҳ: 186).
Ҳанафий мазҳабининг машҳур уламоларидан аллома Мулло Алий ал-Қорий раҳимаҳуллоҳ айтади: “Наврўз байрами куни мажусийга бир тухумни совға қилган одам кофир бўлади. Чунки у мажусийнинг куфри ва залолатига ёрдам берди ёки совға бериши билан уларга ўхшади. Баъзилар: “Мусулмон Наврўз байрамида мусулмонга совға берса кофир бўлмайди” демоқдалар. Бу сўзга диққат этиш керак. Чунки бу ишда мажусийларга ўхшашлик бордир. Табиийки, қасдсиз (билмай) Наврўз байрамига келиб қолган одамнинг ҳукми фарқлидир”. (Бу ўринда “наврўз” ва “янги йил”нинг фарқи йўқ). Бундан кўриниб турибдики, ҳукумат мазҳабни ниқоб қилиб олиб мазҳабпарастликни илгари суриш орқали динимизга қарши курашмоқда. Бунда улар кофир хўжайинларига эргашишмоқда.
Эй мусулмонлар, сизга маълумки, янги йилни байрам қилиш ҳаром, унга пул сарфлаш – исрофдир. Шундай экан, кофир хўжайинларига эргашган ва популистик ҳаракатлар билан ҳокимиятга ёпишиб олган раҳбарларингга эргашиб, сизни дўзаҳга олиб борадиган вазиятни пайдо қилманг. Шу сабабли бундай мункарларга – улар йўқ бўлгунича – қарши курашинг!
Қирғизистондаги Ҳизб ут-Таҳрирнинг матбуот бўлими
- 12. 2022