Назарбоев: “ИШИД”нинг Сурия ва Ироқдан “сиқиб чиқарилиши” Марказий Осиёга хавф солади
Қозоғистон президенти Нурсултон Назарбоев “ИШИД” жангариларининг Сурия ва Ироқдан фаол равишда сиқиб чиқарилиши ортидан Марказий Осиё давлатлари тинчлигини йўқотиши мумкин, деб айтди. Бу ҳақда tengrinews.kz нашри хабар бермоқда.
“Агар ҳозир бутун коалиция Ироқ ва Сурияда фаол ишласа, “ИШИД” сиқиб чиқарилса, қаерга сиқиб чиқарилади? Афғонистон томонга. Унда булар минтақамизнинг жанубий сарҳадларига келиши мумкин. Афғонистон билан Тожикистон, Туркманистон, Ўзбекистон чегарадош. Агар жангарилар жанубдан қўшниларимизга босим ўтказса, унда бизда ҳам тинч бўлмайди”,- деди Назарбоев Bloomberg ахборот агентлигига берган интервьюсида.
Назарбоев террорчилик муаммоси нафақат Қозоғистон, балки бутун сайёра учун долзарблигини айтди.
“Келинг тушунчаларни аниқлаштириб оламиз. Қуръонда мусулмонлар кимнидир ўлдириши керак деган биттаям ҳарф йўқ: у ерда бир одамни ўлдириш бутун инсониятни ўлдиришга баробар дейилган. Турли миллат ва тоифадаги террорчилар уларда қаердандир пайдо бўлган пулларга барчани ўз сафига жалб қилган. Нафақат собиқ иттифоқ, Қозоғистон, Ўзбекистон, Озарбойжондан, балки Европадан ҳам ИШИДда одамлар жанг қилмоқда, Америка ва Англиядан жанг қилмоқда”,- деб қўшимча қилди Қозоғистон президенти.
Назарбоев “Ислом ва террорчилик, қўпорувчилик – бу турли нарсалар” эканини таъкидлаб ўтди.
“Бутун дунёда буни адаштиришади, бироқ 1,5 млрд мусулмонни бунга боғлаш ярамайди. Биринчидан, нохолис ва нотўғри, бу маданиятларни насронийлар-мусулмонлар чизиғида тўқнаштиришга олиб боришдир. Бу ҳақда эмас, балки мусулмонларнинг ўзи курашаётган террорчилар ҳақида гапириш керак”,- деб таъкидлаб ўтди Назарбоев.
Назарбоевнинг айтишича, террорчилик хавфи билан “бирлашган ҳолдагина курашиш мумкин”.
Туркистон:
Нафақат Назарбаев, балки бутун Ўрта Осиёдаги давлат раҳбарлари шу ваҳимани кўтаришяпти. Яъни, Шомдаги мужоҳид гуруҳлар сиқувга олинса, улар (мужоҳидлар) ўз юртларига қайтиб келишга мажбур бўлишади. Чунки, бу фуқоролар расман қаралганда жиноятчилар эмас. Улар Туркияга иш қидириш, саёҳат ёки бошқа сабаб билан сафар қилишган. Расман Сурияга борган тақдирда ҳам, бу қонун билан таъқиқланган эмас. Демак, Назарбаев ҳукумати қонунга асосланиб, бу мужоҳид деб гумон қилишаётган фуқороларини юртга киритмай қўйиши мумкин эмас. Шунинг учун Назарбаев мужоҳид деб гумон қилинган шахсларга нисбатан жамоатчиликни қарши қўймоқчи бўлаяпти. Бунинг учун ҳатто Қуронни тафсир қилиб юборай депти.
Аслида ундай эмас. Биз, 80 йиллар охирларида Афғонистондан ҳатто руҳан носоғлом бўлиб қайтган 100 минглаган фуқороларимиз билан бирга яшаб, уларни яна осойишта ҳаётга қайтара олганмиз. Ваҳолангки Афғонистон урушида уларга гиёҳванд моддалар беравериб, уларни жамиятимиз учун хавфли шахсларга айлантириб юборишган эди. Афғончилар деб, уларга ҳозирги кунгача худди қаҳрамонлардек махсус маошлар бериб турилади. Кейинроқ маълум бўлишича, улар минглаган бегуноҳ мусулмонларни ўлдириб юборишган экан.
Сурияга кетиб қолган фуқороларимиз эса, унчалик кўп эмас. Уларнинг кўп қисмини аёллар ва ёш болалар ташкил қилади. Биз уларнинг фикр ва позицияларини ёқламаган тақдиримизда ҳам, уларнинг туйғуларини ҳурмат қилишимиз керак. Чунки уларнинг бир қисми эътиқодан, “Мусулмонларга ёрдам беришим вожиб”, деб жўнаб кетди. Яна бир қисми, “Исломий диёрга ҳижрат қилаяпман”, деб ўйлади. Лекин уларнинг ҳар бири ўз юртида исломий ҳаловат топа олмаганидан жўнаб кетди. Демак муаммонинг маркази юртларимиздаги исломий муҳитга ва уни ушлаб келаётган мусулмонларга бўлган таъзийқнинг ўта кучайиб кетаётганига бориб тақалади.
Куфр олами Туркияга босим ўтказиб, бир пайтлар Сурия учун кенг йўлак (корридор) очиб берди. Кейинроқ ўзига қулай вазиятни пойлаб туриб, аксинча бу йўлакка қарши кураша бошлади. Энди эса, Шомдаги мужоҳидларни ҳар томонидан ўраб олиб, “Хоҳласам, яна корридор очиб Мужоҳидларни ўз юртларига қайтариб юборишим мумкин, хоҳласам қириб юбораман”, деб, Қозоғистонни қўрқитяпти.
Энди, Назарбаев кабилар яна навбатдаги хатоларини амалга ошириш пайига туришибди. Улар яна исломий муҳитни таъзийққа олиб, мусулмонларни сиқувга олиш ишларини кучайтиришмоқчи. Шунинг учун бу президантлар ИШИДни баҳона қилиб, бошламоқчи бўлаётган таъзийқларига Қуръондан ёлғон далиллар келтиришяпти. Ҳақиқий қувват эгаси бўлган 1.5 миллиард мусулмонга тилёғламачилик қилиб, уларнинг ичидан ажратиб олишган бир гуруҳ мусулмонларни рўйкач қилиш билан ўзлари учун ноқулай бўлган мусулмонларни жамиятдан четлатишмоқчи. Булар куфрнинг адвокатлари бўлиб қолишди. Яъни, куфрнинг барча хатолари учун фақат мусулмонларни айбдор қилишади. Айбдор қилишга куфр қонунлари етишмаган пайтда, ҳатто шаръий нусуслардан ҳам фойдаланишмоқчи бўлишяпти.