Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдоган БМТ бош ассамблеяси ҳақида Нью-Йорк телевидениясига интервью берди. У ўз интервьюсида ИШИДга қарши ҳаво ҳужумлари етарли эмаслигини айтиб ўтди.
Ислом умматини ўраб олган зулм барча Ислом географиясида намоён бўлмоқда. Ислом уммати ўта аянчли аҳволга тушиб қолган. Ачинарлиси шуки, имзоланган битимлар, хиёнатлар, тилбириктрувлар, қатлиомлар ва турли фожеалар шахсан умматнинг бошида турган ҳокимларнинг қўли билан амалга оширилмоқда.
Туркия ҳукумати ИШИДнинг қўлида гаровда турган турк фуқароларини инобатга олиб, “ИШИДга қарши кураш” номи остида ташкил қилинган коалицияга нисбатан иккиланиб турган эди. Гаровдагилар қўйиб юборилганидан сўнг ўз позициясини ўзгартирган ҳукумат масъулларидан ўзгача баёнотлар янграй бошлади.
Президент Ражаб Тоййиб Эрдоган Нью-Йоркда ташкил қилинган БМТ бош ассамблеясида журналистларнинг саволларига жавоб берди. АҚШ ва баъзи давлатларнинг Суриядаги мақсадларига алоқадор саволларга Эрдоган “зиммамизга нима тушса уни бажарамиз”, деб жавоб берди. Туркиянинг берадиган дастаги ҳарбий амалиётни ўз ичига олиб-олмаслиги ҳақидаги берилган саволга “биродарлар! Бу ҳар бир соҳани ўз ичига олади, ҳарбий, сиёсий… ҳамма-ҳаммасини ўз ичига олади”, дея таъкидлади Эрдоган.
АҚШ давлат котиби Жон Керри ҳам Туркия ва АҚШ 2015 йилгача бошчилик қиладиган “Глобал террорга (Исломга) қарши кураш форуми”нинг очилишида Эрдоганнинг гапларини тасдиқлади. Дастлаб турк фуқаролари ИШИДнинг қўлида гаровда бўлганлиги боис Туркия ҳукумати муаммога дуч келганлигига ишора қилган Керри “аммо ҳозирда бу муаммо ҳал бўлганлиги учун ва Туркия ўз муваффақиятини кафолатлаш учун бошқа сафдошларимизнинг ёнида туриб бор кучини сарфлашга тайёрдир”, дея таъкидлади.
Эрдоган эса “бу ҳаводан бомбалаш билан ҳал бўладиган иш эмас. Бугунга қадар қилиниши керак бўлган ишлар Сурияда бажарилмади. Туркиянинг террорга қарши курашда позицияси аниқдир. Ҳар қандай ҳамкорликка ҳам тайёрдир”, деди.
Биринчидан: Америка Ислом ва мусулмонларнинг душмани бўлган куфр давлатидир. Америка Ислом Умматини чақиш учун ҳар замон фурсат пойлаб ётган заҳарли илондир. Шу сабабли Америка ИШИДга қарши эмас, Ислом ва мусулмонларга қарши уруш очмоқда. У билан ҳамкорлик қилаётганлар катта хиёнатга қўл урган ҳисобланади.
Иккинчидан: бу ҳужумлар ИШИДга ёки золим Асад режимига қаратилган амалиёт эмас. Бу амалиёт Сурия халқига қаратилган қатлиомларни тўхтатиш учун ҳам эмас. Бу амалиёт Американинг Сурия устида тузган режасини барбод қилаётган инқилобчиларга қарши курашдир. Бу амалиёт Сурияда демократик илмоний ҳукуматни қабул қилмаганларга қарши амалга оширилмоқда. Бу амалиёт минтақавий бир давлат тушунчасига эга ИШИДга эмас, Рошид Халифалик давлатининг тикланишига тўсқинлик қилиш учун ва Суриядаги уйғонишни буғиб ташлаш учун амалга оширилмоқда.
Учинчидан: Сурия халқи зулмга қарши қўзғолгандан буён Туркиянинг ифлос сиёсатини доимо фош қилишга ҳаракат қилиб келдик. Туркия билан Сурия орасидаги чегара узунлиги 900 км бўлишига қарамай, Сурияга нисбатан АҚШдан мустақил ўзининг сиёсатига эга эмас. Шу онда ҳам АҚШнинг барча режаларини истисносиз дастакламоқда. Тезкор механизм, Роберт Форд режаси, тўртлик механизм, Женева 1, Женева 2, мана энди ИШИД баҳона Суриядаги мужоҳидларига қарши ҳарбий амалиёт.
Бутун дунё Суриядаги ҳодисаларни жонли тарзда кузатиб бормоқда. 2013 йил май ойида Сурияда Банияс қатлиоми амалга оширилди. Қатлиом юз беришидан аввал уламолар ўша вақтдаги бош вазир вазифасини ўтаётган Эрдоганга мактуб йўллаган эди. Мактубда Баниясда буюк қатлиом амалга оширилиши ҳақида ёзиб, Эрдогандан ёрдам сўрашган эди. Туркия эса уларнинг бу ёрдам чақириқларини жавобсиз қолдирди.
Энди шундай савол бермоқчиман: Эрдоган Банияс халқининг чақириғига жавобан нима учун “зиммамизга нима тушса уни бажарамиз”, демади? Нима учун эмизикни ёш болаларни Асад шаббиҳаларининг қатл қилишига йўл қўйиб берди? Шуми сиз фахрланаётган инсоний, виждоний сиёсат? Сурияда қатл этилаётган гўдаклар учун сизнинг виждонингиз қийналмаяптими? Сиз учун АҚШнинг манфаати гўдакларнинг ҳаётидан ҳам азизми?
Усмон Юлдуз